Psikoloji Tarihi

İslam Ansiklopedisi A

İslam Ansiklopedisi B

Cemil Meriç

Karen Horney

PDR Notları






 
ANTALYA, BURSA, İSTANBUL VE KONYA'DAKİ ADAYLAR! SINAV KAYGISINDAN KURTULMAK İÇİN PROFESYONEL DESTEK ALABİLİRSİNİZ TIKLAYIN

GNOSTISİZM (GNOSTİCİSME - İRFÂNİYE)

Gnose, eski yunancadan gelen bir kelime olup, «Bilgi» demektir. Fakat bu bilgi, daha çok «Mârifet» diye anılıp, İlmî bilgiden ayrıdır. Buna «Ârifâne» bilgi, «Dinî sırların yüce bilgisi», veya «Gizli ve vahy u ilham edilmiş» bilgi demek daha isabetli olur. Çünkü bu şahsî ve mistik bir bilgi olup seçkin ve mistik tabiatlı insanlara mahsustur, yahut tabiat-üstüdür. Gnostik de «Ârif» kimse demektir.
«İrfâniye» mezhebi denen bu yarı felsefî cereyan, milâdî I. - II. asırlarda Yunan felsefesinin, biihassa Eflâtun ve Yeni Eflâtuncu felsefelerin Hıristiyanlığa uygun ve yardımcı bir anlayış hâline getirilmesinden meydana gelmiştir. Bunlara teslis, tecessüm gibi ve insanlığın kurtuluşu gibi meselelerin ilâve edildiği muhakkaktır. Bu meslek, asıl Hristiyanlarca sapıklık sayılır. Çünkü gnostikler, sâhip oldukları tabiat-üstü bilgiden dolayı, dinî nassların gnostik bir tefsiri yapıldıktan sonra inanılmasını ileri sürerler. Böylelikle onlar, Hristiyan kilisesinin aksine, şahsî ve mistik bilgiyi nassdan üstün tutarlar. Saf iman konusu olan nassların, felsefe ile münasebetinden, iman-bilgi ilişkisinden doğan bu cereyan, aslında düalist bir anlayışa sahiptir. Zira İlâhî âlemle fena kabul ettikleri bu âlemi zıt sayarlar. Gökten düşmüş olan ruh'un bedende mahpus kaldığına, ölümün onun kurtuluşu olduğuna ve böylece semâvî vatanına döneceğine, yedi kat gök kapısının mevcudiyetine, semâvî vatana dönüşün bu kapılardan geçilerek olacağına, İlâhî kurtarıcının da insanları kurtarmak için aynı kapılardan geçerek gökten ineceğine inanırlar.
Gnostikler cimanî haşrı (Cesetlerin dirilmesini) kabul etmezler. (Bizde Çelebî Mehmed'in astırdığı Bedreddin Simâvnî de böyledir). Maddî hayatın kötülüklerinin devam edip gideceğinden evlenmeyi ve çocuk sahibi olmayı tavsiye etmezler. Sudûr nazariyesine inanırlar. İlâhî hayatın esrârına bir sülük ile erişilebileceğini, Allah'ın insanlar tarafından görüleceğini kabul ederler. İnsanın kurtuluşunu bir mit olarak görürler. Zühd hayatını tavsiye ederler. Ayrıca yahûdî ve maniheist gnostikler de vardır. Başlıca temsilcileri Valentin, Batlamyos, Simon, Mercion vb. olarak gösterilir.
Gnostisizm, eklektik (Devşirmeci) bir doktrinler toplamı olup, mistisizm ve bir takım itizâlî görüşlerle karışarak devam edip gitmiştir.
Süleyman Hayri BOLAY, Felsefi Doktrinler Sözlüğü, Ötüken yayınları, İstanbul, 1979

 
1- BU SİTE TAMAMEN BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR VE BİLGİLERİN GÜNCELLİĞİNİ YİTİRMİŞ OLMA İHTİMALİ VARDIR.
2- BU SİTE RESMİ BİR SİTE DEĞİL, KİŞİSEL BİR SİTEDİR.
3- YANLIŞLIKLA DA OLSA VERİLEBİLECEK HATALI BİLGİLER DOLAYISIYLA www.ygslyssistemi.com YÖNETİMİ HİÇ BİR SORUMLULUK KABUL ETMEZ.
4- SİTEMİZDEN EDİNDİĞİNİZ TÜM BİLGİLERİ MUTLAKA RESMİ KAYNAKLARDAN DA KONTROL EDİNİZ.
5- SİTEMİZDEKİ DİĞER SINAVLAR KISMI SADECE BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR. YGS LYS HARİCİNDEKİ SINAVLARLA İLGİLİ SORU SORMAYINIZ.
6- HİÇ BİR KULLANICI SİTEMİZDEKİ BİLGİLERDEN DOLAYI HERHANGİ BİR ZARARA UĞRADIĞI YÖNÜNDE ŞİKAYETTE BULUNAMAZ.
ASLOLAN RESMİ KAYNAKLARDAN ELDE EDİLEN BİLGİLERDİR. BURADA VERİLMİŞ OLAN BAZI PRATİK BİLGİLERİN OLASI YANLIŞLIĞI YA DA GÜNCELLİĞİNİ YİTİRMİŞ OLMASI NEDENİYLE MAĞDUR OLMAMAK İÇİN LÜTFEN RESMİ KAYNAKLARA BAKINIZ.
7- BU SİTEYİ ZİYARET EDEN TÜM ZİYARETÇİLERİ BU UYARILARI OKUMUŞ KABUL ETMEKTEYİZ..

www.ygslyssistemi.com başarılar diler.......

Makale Arşivi

copyrite© ygslyssistemi.com
Her hakkı saklıdır. Yayınlanan makalelerin bir kısmı ya da tamamı kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.