Psikoloji Tarihi

İslam Ansiklopedisi A

İslam Ansiklopedisi B

Cemil Meriç

Karen Horney

PDR Notları






 
ANTALYA, BURSA, İSTANBUL VE KONYA'DAKİ ADAYLAR! SINAV KAYGISINDAN KURTULMAK İÇİN PROFESYONEL DESTEK ALABİLİRSİNİZ TIKLAYIN

PROTESTANİZM NE DEMEK? (PROTESTANİSME -PROTESTAN MEZHEBİ)

Bu mezhep ismini, Roma kilisesinin Katolik doktrinine ve onun İncil'in ruhuna tamamen aykırı usullerine karşı çıkan reformcu Luther (1483- 1546)'- in 1517'de bu kiliseye karşı, taraftarlarıyla neşrettikleri bir protestodan alır. Luther uzun müddet rahip olarak çalışmış ve zühd hayatı yaşamış ve sonunda insanın Allah'ın suçları temizleyen inayeti sa­yesinde kurtulacağına kanaat getirmiştir.
Luther, Allah'da bilhassa akıl ile bilinmeyen unsurlar üzerinde durmuştur. Ona göre, Hz. İsa; hem insan, hem Tanrı'dır. O, zat bakımından Tanrı ile birdir; işte insan sadece buna inandığı için saadete erişebilir. Vaftizde aslî suç insanda kalır, insan yeniden doğar; bu suç da bağışlanır. Luther İncil'e büyük ehemmiyet vermiş ve Hz. İsa'yı İncil'in muhtevası saymıştir. O, Katolik kilisesindeki 7 âyini 2'ye indirmiştir: Vaftiz ve Evharastiya (Kutsal yemek âyini).
İsviçreli Kaboen ve Zwingli, Luther gibi Katolik kilisesine karşi savaşmışlarsa da, bazı noktalarda Luther'e de karşı çıkmışlardır.
Luther ve reformcular Papa'da Deccal'ın bir sembolünü görür, bu yüzden Roma kilisesinin iyi taraflarını da sertlikle reddetmiştir.
Protestanizm'in önce Incil'e dayanması, Papa otoritesini kabul etmemesi, onu sübjektif bir telâkkiye götürmüştür. Luther'in sübjektivizmi, bu durumda sayısız bir çok yeni cemaat ve mezheplerin ortaya çıkmasına sebep olmuştur.
Aslında onun sübjektivizminin ferde karşı küçültücü bir mahiyet göstermesinin bunda rolü büyüktür. Çünkü o, Biel mektebinde öğrendiği nominalizm ile ferdi, diğer fertlerle kendisini toplu bir insanlığa bağ­lıyacak olan her şeyden ayırıyor. Almanya'yı Greco - Lâtin âleminden çekip çıkarmıştı. O, ferdin ruhunun kendisini aydınlatacak aklî düşünüşünü reddediyor: «Aklımızda olan her şey yanlıştır» diyor. Luther insanı akıldan olduğu gibi, ona sıkıca bağlı oian hürriyet'ten de mahrum ediyor: «İrade-i cüz'iyye esirdir» diyor. O, ferdin kendi başına hiç bir şey yapamıyacağına kâni. Şu halde ruhun Allah ile münasebeti yalnız ferde ait bir hal, aklın iç yüzünü ortaya koyamıyacağı bir haldir. Luther'in sübjektivizmi de buradadır. O, nominalistliğinden gelen bir anlayışla felsefenin de düşmanıdır.
Reformasyon hareketinin Alman mistisizmine dolayısıyla Yeni Eflâtunculuğa dayandığı söylenebilir. Fakat Luther bu mistik anlayışa katılmamıştır. Çünkü dinî bakımdan kendisine tarihî bir temel aramış.
bunu da İznik Konsili'nin tesbit ettiği İncil metninde bulmuştur. Ama o bu reform anlayışına da tam sadık kalamamıştır. Merkezî bir otoriteden mahrum olmaları protestanları birlikten mahrum bırakmıştır.
Bunlar ayrı merkezlerden de idare edilseler, İslâm âleminde hummalı bir misyonerlik faaliyeti gösterirler. Bilhassa «Amerikan Bord», «Bible House» ve «Kitab-ı Mukaddes» şirketleri ve teşkilâtları, İslâm dünyasında olduğundan daha da fazla bir ehemmiyetle Türkiye'de kesif bir faaliyet göstermektedir. 1963-68 arası Türkiye'ye gelen «Barış Gönüllüleri» ve «Genç Hıristiyan Erkekler Teşkilâtı» kayda değer çalışmalar yaptılar; zira sadece Hıristiyanlık propa­gandası yapmakla kalmadılar, memlektin bölünmesi hususunda da gayret gösterdiler. «Yücel Kültür Vakfı»'nm bu teşkilâtın Türkiye şubesi durumunda olduğu bazı kitaplarda kayıtlıdır.
~ (Bk.: S. Uludağ, İslâm'da İrşad Faaliyetleri, İst. 1974; Luther ve Protestanizm Hk. b.: A. M. Schimmel, Dinler Tarihine Giriş, An­kara, 1955; M. Gökberk, F. Tarihi, Ankara, 1974; Dictionnaire Rationaliste'de ilgili mad­deler; E. Brehier, Alman Felsefesi Tarihi, Çev.: Z. Somar, İstanbul, 1936).
Kaynak: Süleyman Hayri BOLAY, Felsefi Doktrinler Sözlüğü, Ötüken yayınları, İstanbul, 1979

 
1- BU SİTE TAMAMEN BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR VE BİLGİLERİN GÜNCELLİĞİNİ YİTİRMİŞ OLMA İHTİMALİ VARDIR.
2- BU SİTE RESMİ BİR SİTE DEĞİL, KİŞİSEL BİR SİTEDİR.
3- YANLIŞLIKLA DA OLSA VERİLEBİLECEK HATALI BİLGİLER DOLAYISIYLA www.ygslyssistemi.com YÖNETİMİ HİÇ BİR SORUMLULUK KABUL ETMEZ.
4- SİTEMİZDEN EDİNDİĞİNİZ TÜM BİLGİLERİ MUTLAKA RESMİ KAYNAKLARDAN DA KONTROL EDİNİZ.
5- SİTEMİZDEKİ DİĞER SINAVLAR KISMI SADECE BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR. YGS LYS HARİCİNDEKİ SINAVLARLA İLGİLİ SORU SORMAYINIZ.
6- HİÇ BİR KULLANICI SİTEMİZDEKİ BİLGİLERDEN DOLAYI HERHANGİ BİR ZARARA UĞRADIĞI YÖNÜNDE ŞİKAYETTE BULUNAMAZ.
ASLOLAN RESMİ KAYNAKLARDAN ELDE EDİLEN BİLGİLERDİR. BURADA VERİLMİŞ OLAN BAZI PRATİK BİLGİLERİN OLASI YANLIŞLIĞI YA DA GÜNCELLİĞİNİ YİTİRMİŞ OLMASI NEDENİYLE MAĞDUR OLMAMAK İÇİN LÜTFEN RESMİ KAYNAKLARA BAKINIZ.
7- BU SİTEYİ ZİYARET EDEN TÜM ZİYARETÇİLERİ BU UYARILARI OKUMUŞ KABUL ETMEKTEYİZ..

www.ygslyssistemi.com başarılar diler.......

Makale Arşivi

copyrite© ygslyssistemi.com
Her hakkı saklıdır. Yayınlanan makalelerin bir kısmı ya da tamamı kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.