Psikoloji Tarihi

İslam Ansiklopedisi A

İslam Ansiklopedisi B

Cemil Meriç

Karen Horney

PDR Notları






 
ANTALYA, BURSA, İSTANBUL VE KONYA'DAKİ ADAYLAR! SINAV KAYGISINDAN KURTULMAK İÇİN PROFESYONEL DESTEK ALABİLİRSİNİZ TIKLAYIN

SANSUALİZM NE DEMEK? (SENSUALİSME - DUYUMCULUK)

Materyalist ampirizm olan sansualizm, duyulara, fikirlerimizin ve her çeşit bilgimizin kâfi prensibi ve kaynağı olarak bakar; bilginin kökü veya vasıtası olarak duyum'u benimser, aklî prensiplerle, bütün fikirlerimizin duyularla elde edildiğini, zihin ve düşünce hayatımızın tamamının duyular ve onların değişmeleriyle açıklanabileceğini kabul ve iddia eder. Böylece de akıl ve zihin, düşünce hayatımızı dış âleme ve duyarlığa irca etmekte, yani akıl ile duyarlılığı karıştırmaktadır. Görülüyor ki duygucu luk, duyuları en mücerred fikirlerimizin zaman ve mekân gibi akıl prensiplerinin bile zarurî ve yeterli şartı saymaktadır.
Sansualizmi ilk önce felsefî sistem haline getiren Condillac'tır. Daha önce Epikürcüler ve Hobbes de sansualisttir. Bu meslek her çeşit kendiliğinden hareketi, yani ruhtan gelen hür ve iradî hareketi, ruh'un hür olarak faaliyet göstermesini reddeder. Condillac (Kondiyak) bunu bir heykel misali ile izah ederek, heykelin dahilî hiç bir sevk-i tabiî ile hareket etmediğini, onun dışardan gelen tenbih (uyarma)lara maruz kaldığını söyler ve böylece insanın iç âlemini, düşünce, dikkat, hüküm, muhakeme, iç faaliyetlerini, hep duyuların değişmeleri ile izah eder ve adetâ maddileştirir. Bu bakımdan duyumculuk materyalist ampirizmdir. Yalnız burada küçük ve mühimce bir tefrik yapmak icap eder. Ampirizme göre, bilginin esas ve biricik kaynağı dış tecrübedir; halbuki sansüalizme göre dahilî tecrübe vak'aları yani düşünce, muhakeme v.s.. de duyulardır, yani bilginin biricik kaynağı duyulardır.
Sansüalizmin objektif ve sübjektif olmak üzere iki çeşidi vardır. Objektif sansüalizm bilgiden çok, bilginin konularıyla uğraşır ve bizim sadece «Madde»yi tanıyabileceğimizi iddia eder ki, bu, materyalizmin kendisidir. Sübjektif veya psikolojik sansü­alizm ise zekâ ve irâdeyi duyularla, duyuların tahavvulleri ile izah eder.
Entellectualizm ve Rasyonalizme muhalif olan Sansüalizm, sadece bilginin menşei meselesinde değil, bilginin kıymeti meselesinde de tamamen duyular (ihsaslar)a dayanır.
Ahlâkî sahada sansüalizm hissî olan şeyin, bir yaşayış tarzının karakterini ifade eder; bu manâda hedonizm ve epikürizm, duyuların, zevklerin tatminini ahlâkî hayır için yegâne ölçü kabul ettikleri için sansüalisttirler.
Estetik de; güzelin hoş olan, hoşcı giden şeyle özdeş olduğunu kabul eder.
Kaynak: Süleyman Hayri BOLAY, Felsefi Doktrinler Sözlüğü, Ötüken yayınları, İstanbul, 1979

 
1- BU SİTE TAMAMEN BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR VE BİLGİLERİN GÜNCELLİĞİNİ YİTİRMİŞ OLMA İHTİMALİ VARDIR.
2- BU SİTE RESMİ BİR SİTE DEĞİL, KİŞİSEL BİR SİTEDİR.
3- YANLIŞLIKLA DA OLSA VERİLEBİLECEK HATALI BİLGİLER DOLAYISIYLA www.ygslyssistemi.com YÖNETİMİ HİÇ BİR SORUMLULUK KABUL ETMEZ.
4- SİTEMİZDEN EDİNDİĞİNİZ TÜM BİLGİLERİ MUTLAKA RESMİ KAYNAKLARDAN DA KONTROL EDİNİZ.
5- SİTEMİZDEKİ DİĞER SINAVLAR KISMI SADECE BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR. YGS LYS HARİCİNDEKİ SINAVLARLA İLGİLİ SORU SORMAYINIZ.
6- HİÇ BİR KULLANICI SİTEMİZDEKİ BİLGİLERDEN DOLAYI HERHANGİ BİR ZARARA UĞRADIĞI YÖNÜNDE ŞİKAYETTE BULUNAMAZ.
ASLOLAN RESMİ KAYNAKLARDAN ELDE EDİLEN BİLGİLERDİR. BURADA VERİLMİŞ OLAN BAZI PRATİK BİLGİLERİN OLASI YANLIŞLIĞI YA DA GÜNCELLİĞİNİ YİTİRMİŞ OLMASI NEDENİYLE MAĞDUR OLMAMAK İÇİN LÜTFEN RESMİ KAYNAKLARA BAKINIZ.
7- BU SİTEYİ ZİYARET EDEN TÜM ZİYARETÇİLERİ BU UYARILARI OKUMUŞ KABUL ETMEKTEYİZ..

www.ygslyssistemi.com başarılar diler.......

Makale Arşivi

copyrite© ygslyssistemi.com
Her hakkı saklıdır. Yayınlanan makalelerin bir kısmı ya da tamamı kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.